rowery

Szlak rowerowy Zamków Gotyckich Powiśla


Rowerowy Szlak Zamków Gotyckich Powiśla liczy prawie 110 km. Na całej trasie począwszy od Malborka po Prabuty wprowadzono spójny system oznakowania, który przejawia się drogowskazami oraz tablicami informacyjnymi o ciekawych miejscach na trasie. Na turystów rowerowych czekają także zadaszone miejsca odpoczynku. Szlak został poprowadzony drogami o najmniejszym natężeniu ruchu samochodowego i po niezwykle atrakcyjnych krajobrazowo terenach leśnych. Poza niektórymi odcinkami szlak w całości pokonać można rowerem turystycznym. Choć całą trasę przejechać można w jeden dzień, wycieczkę z uwagi na wiele ciekawych obiektów obronnych warto rozłożyć na weekend.



Parametry trasy

  • Region woj. pomorskie
  • Długość trasy 110 km
  • Poziom trudności łatwy
Trasy rowerowe


Kilka słów o Powiślu:

Powiśle to region geograficzny obejmujący wschodni brzeg dolnej Wisły. O dziwo, mimo bliskości królowej polskich rzek, to ciekawie pofałdowany obszar, gdzie wysokość niektórych wzgórz przekracza 100 m n.p.m. Szlak Rowerowy Zamków Gotyckich Powiśla, przebiegający przez sam środek regionu jest trasą dość urozmaiconą pod kątem licznych podjazdów i zjazdów. Niektóre z nich potrafią naprawdę zweryfikować naszą kondycję.

Atrakcje na szlaku:



Rowerowy Szlak Zamków Gotyckich Powiśla to najdłuższa na tych terenach znakowana trasa z myślą o miłośnikach dwóch kółek. Podczas wycieczki zobaczyć można mało znane miejscowości, w których znajdują się lub znajdowały się niegdyś warownie Państwa Zakonnego: Malbork, Sztum, Przezmark, Dzierzgoń, Prabuty. Oprócz zamków i ich ruin, po drodze zobaczyć można też wiele innych ciekawych miejsc i obiektów, jak np. pałace, dworki i parki oraz liczne kościoły gotyckie.

Zamki bądź ich ruiny:



  1. Malbork - zamek wielkich mistrzów z XIII/XIV w.
  2. Sztum - zamek wójtów krzyżackich z XIV w.
  3. Dzierzgoń - ruiny siedziby wielkiego szatnego krzyżackiego z XIV w.
  4. Przezmark - ruiny zamku wójtów krzyżackich XIV w.
  5. Prabuty - ruiny zamku biskupów pomezańskich, XIV w.


Zamek Malbork
Zamek Malbork fot. Krzysztof Kochanowicz


Zamki, które warto zwiedzić:

  • Malbork

To największy zachowany zespół zamkowo-klasztorny w Europie. Budowę ceglanej warowni rozpoczęto w 1280 r. i prowadzono przez półtora wieku. Warownia nad Nogatem została zaplanowana zgodnie z najnowocześniejszymi rozwiązaniami architektonicznymi średniowiecznych fortyfikacji. Zamek składa się z trzech części. Zamek Wysoki jest najstarszy. To regularna czteroskrzydłowa budowla z arkadowym dziedzińcem, otoczona murami, łącząca funkcje klasztorne z obronnymi. Znajduje się w nim m.in. kościół Najświętszej Maryi Panny z prezbiterium i kaplicą św. Anny - miejscem pochówku wielkich mistrzów. W Reprezentacyjnym Zamku Średnim przyjmowano rycerstwo z zachodniej Europy. W tym właśnie zamku znajduje się Pałac Wielkich Mistrzów i unikalny w skali światowej Wielki Refektarz. W XIV i  I połowie XV wieku rozbudowano przedzamcze, które pełniło funkcje gospodarcze. Znajdowały się tu m.in. zbrojownia, czteropiętrowy spichlerz, apteka, ludwisarnia, stajnie i browar. W latach 1330-1350 trzy zamki otoczono nowymi obwarowaniami z basztami i bramami: Mostową i Krawiecką oraz Wieżą Maślankową. W 1365 r. połączono je z murami miasta.

W czasie II wojny światowej zamek został w dużym stopniu zniszczony. W 1961 r. powstało Muzeum Zamkowe, które jest jedną z największych atrakcji Malborka. Sam zamek należy do grupy najwspanialszych zabytków kultury materialnej w Polsce. W 1997 r. został wpisany na Listę Światowego Dziedzictwa Kulturalnego i Przyrodniczego Unesco.

  • Sztum

Zamek sztumski różni się rozplanowaniem od znacznej większości siedzib krzyżackich wybudowanych w XIV stuleciu - wzniesiono go bowiem nie na planie tradycyjnego kwadratu, lecz nieregularnego pięcioboku, nawiązującego kształtem do wyspy oraz narysu pierwotnego grodu. Wyspa ta wcinała się pomiędzy dwa jeziora: Barlewickie i Zajezierskie, powstałe w wyniku skomplikowanych prac regulacyjnych z jednego, większego jez. Białego. Zamek znajdował się więc na wyspie, posiadając dodatkowo osłonę od strony wschodniej w postaci małej, ufortyfikowanej wysepki, gdzie mieścił się zwierzyniec Ulricha von Jungingen. Całość wzgórza zamkowego opasał otoczony fosą mur obwodowy, w ciąg którego wkomponowano wysunięte przed lico wieżę bramną i baszty. Obszar na zachód od warowni zajęty był przez folwark krzyżacki, stanowiący część przedzamcza i otoczony z trzech stron murem obronnym wzmocnionym przez około 20 baszt. Obszar ten po 1416 roku przekształcony został w lokacyjne miasto.

Pomimo wielu przestrzennych przekształceń pierwotny układ zamku i jego obronny charakter w dużym stopniu przetrwał do naszych czasów. Z pokrzyżackiego zespołu warownego dobrze zachował się ceglany mur obronny z basztą więzienną, południowy średniowieczny dom mieszkalny, obniżona do wysokości dwóch kondygnacji wieża bramna, XIX-wieczna zabudowa skrzydła wschodniego, studnia, a także pozostałości dawnej fosy. Przy zamku działa Bractwo Rycerzy Ziemi Sztumskiej prezentujące mieszkańcom i turystom bogatą przeszłość historyczną miasta, organizując cieszące się dużą renomą turnieje rycerskie i pokazy walk. "Zbrojownia" bractwa mieści się w neogotyckim skrzydle wschodnim.

Ruszamy na naszą rowerową przygodę
Ruszamy na naszą rowerową przygodę fot. Krzysztof Kochanowicz


  • Pałac Sierakowskich i Muzeum Tradycji Szlacheckich w Waplewie Wielkim

Skoro mowa o rycerzach, warto wspomnieć także o pałacu w Waplewie Wielkim. Majątek stanowiący pierwotnie dobra rycerskie, od początku XVII w. pozostawał we władaniu polskich rodów szlacheckich, bardzo silnie związanych z Pomorzem Nadwiślańskim: Niemojewskich, Zawadzkich, Chełstowskich, Bagniewskich i Sierakowskich. Dwór Waplewski, tak pod względem formy architektonicznej jak i panującego w nim klimatu umysłowego stanowił niejako wzór "dworu polskiego" - co niejednokrotnie podkreślała prasa krajowa oraz bawiący tu goście, wśród których znajdowało się wielu wybitnych przedstawicieli kultury polskiej. Jednocześnie właściciele majątku pozostawali w ścisłym związku z Gdańskiem - ośrodkiem kultury i nauki, miastem mającym niemały wpływ na charakter wielu siedzib szlacheckich, nie tylko w Prusach Królewskich, ale także na obszarze całej Rzeczpospolitej. Obecnie mieści się w nim Muzeum Tradycji Szlacheckich, a w okresie letnim odbywają się koncerty, warsztaty, plenery artystyczne.

Inne atrakcje:

-pozostałości Twierdzy Malbork nieopodal Śluzy Szonowo
-Rezerwat Przyrody Parów Węgry
-Sztum - bulwar nad Jeziorem Sztumskim, kościoły gotyckie,
-Pietrzwałd - gotycki kościół pw. Trzech Króli
-Kalwa - IV w., gotycki kościół św. Marii Magdaleny
-Stary Targ - XIX w., neogotycki-manierystyczny kościół św. Szymona
-Waplewo Wielkie - pałac Sierakowskich / Muzeum Tradycji Szlacheckich, park
-Prakwice - ruiny pałacu rodu Dohnów z XVII w. / kamienie Wilhelma
-Protajny - XX w. dwór, zabudowania folwarczne, aleja dębowa
-Stary Dzierzgoń - XV w. gotycki kościół WP, budynek dawnego dworca kolejowego
-Cieszymowo Wielkie - XVII w. dwór, kaplica w zabytkowym spichlerzu
-Jakubowo - punkt widokowy nad Jeziorem Dzierzgoń
-Obrzynowo - XV w. kościół gotycki, otynkowany,
-Prabuty - Konkatedra Św. Wojciecha, Wodociągi Miejskie, fontanna Rolanda.

Widok na Nogat
Widok na Nogat fot. Krzysztof Kochanowicz


Nawierzchnia szlaku:



Szlak prowadzi głównie lokalnymi drogami o małym natężeniu ruchu samochodowego. Zdarzają się jednak także odcinki wiodące polnymi i leśnymi drogami gruntowymi, które w okresie wilgotnym, jak jesienią, czy wiosną są bardzo uciążliwe, szczególnie gdy wybierzemy się na rowerach turystycznych z sakwami.

  • Uciążliwe odcinki i propozycje ich ominięcia:

Naszym zdaniem, najgorszy odcinek to sam początek szlaku, zaraz od przedłużenia bulwaru nad Nogatem po Śluzę Szonowo. Niestety to nie najlepsza wizytówka, dla tak dobrze zapowiadającego się szlaku. Wąska i wyboista ścieżka wiodąca u podnóża stromej skarpy zmusza niekiedy rowerzystę do zejścia z roweru, bo momentami mimo szczerych chęci, jechać się po prostu nie da.

Kolejny odcinek mamy tuż po pokonaniu lasu nieopodal fortyfikacji Twierdzy Malbork. Szlak przemierza tu grząska polną drogę rozjeżdżoną przez lokalnych rolników. Taką masakrę mamy aż po miejscowość Gościszewo.

Chcąc pominąć uciążliwe odcinki, alternatywy są dwie. Pierwsza to dość ruchliwa szosa, droga nr 55, z Malborka do Sztumu. Druga to boczna droga asfaltowa z Malborka na Gronajny, a następnie odbicie na utwardzoną drogę gruntową w kierunku farmy wiatrowej i Gościszewa.

Kocie łby, dziury i nierówności pojawiają się też w końcówce szlaku, na odcinku z Cieszymowa Wielkiego po Jakubowo, gdzie szlak wiedzie starym, rozebranym torowiskiem.

Alternatywą dla tego odcinka to boczna droga asfaltowa z Cieszymowa Wielkiego do Stążek (na odcinku tym wiedzie oznakowany kolorem czarnym szlak rowerowy Jeziora Balewskiego), a następnie odbicie na utwardzoną drogę gruntową wiodącą wzdłuż Młynówki Malborskiej, zwanej Kanałem Juranda.

Ścieżka wzdłuż rzeki robi się coraz węższa i grząska, a oznakowań szlaku jak nie widać, tak nie widać.
Ścieżka wzdłuż rzeki robi się coraz węższa i grząska, a oznakowań szlaku jak nie widać, tak nie widać. fot. Krzysztof Kochanowicz


  • Ciekawe odcinki z dala od ruchu samochodowego:


Na pochwałę zasługuje odseparowany od szosy, utwardzony odcinek leśny między wsią Parpary a Sztumskim Polem, dzięki któremu rowerzyści mogą pokonać go bezpiecznie z dala od wzmożonego ruchu na odcinku Sztum - śluza Biała Góra.

Spoglądając na mapę przebiegu szlaku i odcinek wiodący wzdłuż rzeki Dzierzgoń można byłoby przypuszczać, że będzie on równie grząski i bagnisty jak ten wzdłuż Nogatu, na wyjeździe z Malborka. Tymczasem po zjeździe na drogę okazuje się, że została ona poszerzona i utwardzona, dzięki czemu jazda nawet na wąskich oponach jest miła i przyjemna.

Oznakowanie szlaku i infrastruktura:



Rowerowy Szlak Zamków Gotyckich Powiśla oznakowany kolorem czerwonym obfituje w liczne drogowskazy kierunkowe i tablice informacyjne. Na trasie występują także zadaszone miejsca odpoczynku. Szkoda jednak, że opisany w wielu przewodnikach szlak mija się z prawdą. Trasa wcale nie rozpoczyna się przy bulwarze, zaraz przy zamku w Malborku. Pierwsze oznakowania i drogowskazy pojawiają się dopiero na wysokości Śluzy Szonowo. Jadąc więc wzdłuż Nogatu pierwszy kontakt ze znakowanym szlakiem może wprowadzić nas w osłupienie.

Parametry naszej trasy:

-Dystans Szlaku Zamków Gotyckich Powiśla: 110 km
-Czas jazdy z postojami: 2 dni
-Suma przewyższeń na szlaku: 900 m
-Miejsce rozpoczęcia szlaku: Malbork (bulwar nad Nogatem)
-Miejsce zakończenia szlaku: Prabuty (ruiny, rekonstrukcja zamku)
-Do obu miejsc dojechać można wraz z rowerem pociągiem regionalnym

Ogólna ocena szlaku: 4/5

mat. Open Street Map

>>>Mapa naszej trasy i ślad GPS






GALERIA ZDJĘĆ; fot. Krzysztof Kochanowicz

Podsumowanie:

Choć wokół jest już szaro, buro i ponuro, a deszczowa i wietrzna grudniowa aura nie zachęca nawet do wystawienia nosa za drzwi, my nadal z uśmiechem na twarzy kontynuujemy nasze wycieczki, zarówno te rowerowe, jak i piesze. Nie ma dla nas złej pogody. Źle, bądź nieadekwatnie do pogody można być jedynie ubranym - to motto, które towarzyszy nam już od lat podczas jednodniowych wypadów oraz dłuższych wypraw.
Zamki Dolnej Wisły zamierzamy odwiedzić ponownie wiosną, jednak zupełnie inną trasą.

Dziękujemy wszystkim za zainteresowanie i zapraszamy na kolejne wypady!

Info:

Dołącz do ludzi pozytywnie zakręconych
Co chwilę mamy nowe pomysły, które realizujemy w wolnym czasie: czy to po pracy, czy w wolny weekend, dlatego też nie sposób się z nami nudzić. Jesteśmy aktywni przez cały rok kalendarzowy, niezależnie od pogody. Jeździmy na rowerach, wędrujemy, pływamy na kajakach i wiele innych. Jeśli więc masz ochotę bawić się razem z nami, nie zastanawiaj się dłużej. Dołącz do nas!

>>>Grupa Rowerowa 3miasto

O naszych inicjatywach, wypadach i wycieczkach dowiesz się regularnie odwiedzając naszą stronę internetową. Jeśli chcesz być na bieżąco ze wszystkimi newsami, możesz też napisać maila z prośbą o przyłączenie się do listy sympatyków GR3miasto.

Kontakt e-mail: gr3miasto@gmail.com



.
Masz dla nas temat? Chcesz podzielić się swoimi spostrzeżeniami?
A może przeżyłe(a)ś ciekawą przygodę, odkryłe(a)ś nową trasę? Napisz do nas: rowery@trojmiasto.pl.

Opinie (35)

  • Świetny artykuł

    Dobrze, że są w trójmieście ludzie, którzy publikują ciekawe trasy rowerowe. Świetna opcja na weekend. Czekam na więcej szlaków wartych objechania.

    • 42 2

  • dlaczego w Polsce jest taki problem z oznakowaniem tras?

    Nawet R10 nie jest dobrze oznakowana na całej długości.

    • 23 2

  • Trochę spartańska trasa. Spróbuję latem. (5)

    • 15 0

    • a ma ktoś pomysł jaką trasą do malborka się dostać w miarę szybko i bezpiecznie? (4)

      • 5 0

      • (2)

        a skąd chcesz jechac do Malborka?

        • 3 2

        • (1)

          portal jest trojmiasto.pl więc myślalem że to oczywiste skąd?

          • 1 5

          • Mosty Tczewskie są zamknięte dla ruchu, więc dojazd tylko przez Most Knybawski

            A dołem niestety bocznych dróg z niewielkim ruchem drogowym jak na lekarstwo. W sezonie letnim warto udać się górą przez Wyspę Sobieszewską, a następnie ciąć przez Żuławy Malborskie. Poza sezonem, najlepiej udać się rowerowym Szlakiem Motławskim do Tczewa. Stamtąd trasą nadwiślańską do wspomnianego Mostu Knybawskiego i do Malborka przez: Bystrze, Mątowy Wielkie, Miłoradz, Kraśniewo i Grobelno. Na odcinku między Miłoradzem a Kraśniewem są płyty betonowe, ale lepsze płyty i nadrobione trochę kilometrów niż jazda niebezpieczną drogą krajową nr .
            PozdRower

            • 5 0

      • Do Tczewa przez Grabiny Zameczek itd a potem to juz rzut beretem

        • 0 4

  • dobre artykuły, Krzysiek (1)

    lubię tę serię. Szkoda, że Pomorze takie oddalone od cywilizacja i w sumie ubogie w materialne frukta. Już chyba z grupą wszystko zjeździliście

    • 11 6

    • Jeszcze wszystkiego nie zjechaliśmy...

      ...Pomorskie jest piękne, tylko trzeba umieć cieszyć się tym pięknem ;)
      Jest mnóstwo zakątków, których jeszcze nie przejechaliśmy, a także znakowanych szlaków, które podejmujemy z jakimś odstępem czasowym. Szczerze mówiąc zdecydowanie wolę jeździć własnymi trasami niż byle jak zaprojektowanymi szlakami, które niekiedy wiodą do jakiś miejsc tylko dla idei, na siłę prowadząc turystę przez mało ciekawy region.

      • 5 0

  • Las Mątawski (1)

    Brak możliwości przeprowadzenia roweru przez Śluzę Szonowo to czysta złośliwość właścicieli tego terenu , jest tam strażnik , wystarczy lekkie ogrodzenie i nikt nie wejdzie do urządzeń mewki na śluzie. Traktowanie wszystkich jak potencjalnych intruzów co tylko dewastują to ogromna przesada, mnie się nie chce niczego niszczyć wolę jeździć rowerem.Jadę przez Białą Górę , Piekło i muszę wracać przez Malbork a wolałbym spokojnie przez Szonowo. Pozdrowienia dla miłośników jazdy rowerem.
    A jeżeli ktoś nie chce jechać byłym torowiskiem z Cieszymowa do Jakubowa to jest droga przez pole i las na Pachutki tak ze sto metrów w prawo za wiaduktem kolejowym jadąc asfaltem w kierunku na Matule, za Pachutkami jest trochę betonowych płyt ale nie jest źle.

    • 16 0

    • Całkowicie popieram. Na śluzie Rakowiec, nikt nie robi problemów mimo tego, że jadąc od strony Kamienicy trzeba przejechać przez prywatny ogród.

      • 3 0

  • joanna

    dzięki za bardzo ciekawą relację, jesteście super!!!

    • 11 0

  • a zamek pokrzyżacki (1)

    w Człuchowie....

    • 0 9

    • To była wycieczka konkretnym szlakiem... Szlakiem Zamków Gotyckich Powiśla

      A nie po wszystkich zamkach gotyckich Pomorza ;)
      Chcąc zrealizować trasę po wszystkich obiektach obronnych w naszym regionie, należałoby przeznaczyć na to trochę więcej czasu niż dwa dni.

      • 9 0

  • JAk zwykle dobra robota KRis!

    • 9 0

  • (1)

    W Polsce oznakowanie szlaku to jak lot w kosmos. A wystarczy aby ktos szlak!pokonal i zobaczyl gdzie warto postawic znaki. Ale nie. Lepiej zza biurka wymyslic.

    • 9 0

    • Większość szlaków powstaje niestety zza biurka ;(

      Niekiedy nawet nie robi się objazdu terenu, przed wymalowaniem bądź postawieniem znaków, stąd też takie później efekty. Jak za szlaki zabierają się osoby które w ogóle nie mają pojęcia o turystyce rowerowej, to czego sie tu spodziewać?
      Przygotowanie pełnej siatki dróg przykładowo dla jednej z kaszubskich gmin zajęło mi miesiąc, robiąc rowerem między 70 a 100 km dziennie. Dopiero po audycie wszystkich dróg można zabrać się za projekt. Sprawdzenie terenu rowerem to nie to samo co quadem, czy motorem.

      • 5 0

  • Opinia do filmu

    Zobacz film Zamki Gotyckie Powiśla

    Ciekawa propozycja.

    Na studiach objechałem część Zamków Gotyckich Warmii i Mazur stopem.

    • 4 0

1

alert Portal trojmiasto.pl nie ponosi odpowiedzialności za treść opinii.

wydarzenia - imprezy i szkolenia

+ dodaj

Porady rowerowe

zobacz więcej »

Szlaki rowerowe

Znajdź trasę rowerową

Turystyka rowerowa

zobacz więcej »